“Kinderen op jeugdige leeftijd enthousiasmeren èn mensen een echte kans bieden op werk”
Nederland staat te springen om nieuwe mensen in de civiele sector. Daarvoor is meer instroom naar de civiele opleidingen nodig. We willen middelbare scholieren verleiden tot techniekonderwijs en een carrière in onze sector. Maar we willen ook zorgen voor kansengelijkheid voor jongeren, want die is er nu niet. In Amsterdam zijn diverse stichtingen bezig om de kansen van kinderen en jongeren te vergroten waaronder Stichting Life Skills en Stichting Studiezalen. De ConsulTable ging in 2024 bij beide stichtingen op bezoek. Wat doen deze stichtingen? En wat kunnen of moeten ingenieursbureaus doen voor kansengelijkheid? Een gesprek over Social Return tussen Richard Pater, directeur van de locatie Amsterdam van Witteveen+Bos, en Annoesjka Nienhuis, initiatiefnemer en procesmanager van de ConsulTable.
“We weten dat in de onderbedeelde wijken technisch arbeidspotentieel zit, maar dat potentieel is nog onontgonnen”, vertelt Annoesjka Nienhuis van de ConsulTable. “Als je als ingenieursbureau inziet dat dit ook jóuw probleem is, dan doe je al in een eerder stadium iets voor middelbare scholieren. Jongeren die uit een onderbedeelde wijk komen, krijgen weinig zelfvertrouwen mee en vinden het eng om de arbeidsmarkt te betreden. Zij hebben veel meer begeleiding nodig.”
“Een van de organisaties die zich voor deze jongeren inzet, is Stichting Life Skills. Deze stichting is opgericht door Moenira Luqman en zit in Amsterdam Zuidoost. Zij willen gelijke kansen creëren voor alle leerlingen, ongeacht hun achtergrond. Ze ondersteunen jeugd van 10 tot 21 jaar in het ontwikkelen van hun sociale-, business- en levensvaardigheden, en hun burgerschapsvorming. Dit doen ze onder andere met studiebegeleiding, masterclasses, businessactiviteiten en excursies. Zo nemen ze een deel van de taak van ouders over, die dit door meerdere banen naast elkaar of geldgebrek niet kunnen.”
“Het is mooi wat ze bij Life Skills doen. Ze nemen leerlingen bijvoorbeeld mee naar de Dam tot Damloop, zodat zij daar later met collega’s over kunnen meepraten. Nu is er op de werkvloer veel minder herkenning en minder gespreksstof. Als je deze jongeren binnenhaalt, is de kans klein dat ze blijven, omdat ze zich niet thuis voelen. Als bedrijven in de civiele sector dit potentieel aan toekomstige werknemers willen aanboren, moet er ook iets in de eigen bedrijfscultuur veranderen om deze werknemers te behouden. Je moet er echt moeite voor doen.”
Een van de ingenieursbureaus die moeite doet voor deze leerlingen, is Witteveen+Bos. Richard Pater vertelt: “Wij hebben het geluk gehad dat we in 2020 een aanbesteding wonnen van de gemeente Amsterdam waarin een eis was: ‘Denk zelf na en kom met een voorstel hoe je sociaal gaat ondernemen op 3 onderwerpen: werk, onderwijs en inkoop.’ Zij boden ons daarmee een mooi raamwerk. In goed overleg met de gemeente hebben we in 3 jaar tijd 5 mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt aangenomen.”
“Voor het stuk onderwijs hebben we structurele afspraken gemaakt met een buurthuis, basisschool, middelbare school en de Hogeschool van Amsterdam. We hebben hen gevraagd: Hoe kunnen wij jullie helpen met kinderen en jongeren nieuwsgierig maken voor techniek? Zo geven we nu les in het buurthuis en houden we workshops op de basisschool. Op de middelbare school geven we bijles wiskunde aan havo- en vwo-leerlingen. En op de Hogeschool van Amsterdam begeleid ik zelf studenten met afstuderen. In totaal hebben we de afgelopen 2,5 jaar zo’n 1.000 leerlingen bijles gegeven en leuke dingen laten doen.”
Foto: Een van de activiteiten van Witteveen+Bos: Leerlingen van basisschool Crescendo bezochten de molen De Onrust in Muiderberg. Zij kregen uitleg over de waterhuishouding in Nederland en over het nut en de werking van de molen.
De vestiging van Witteveen+Bos waar Richard directeur is, zit in Amsterdam Zuidoost, net als Life Skills. Richard: “Wij hebben via het contract met de gemeente Amsterdam een mooie structuur van werken kunnen inrichten. Die passen we ook toe bij andere klanten in Amsterdam, Haarlem en Leiden. We vullen dat in met 10 tot 15 medewerkers. De vraag is dan: Hoe kunnen we nu met Life Skills kijken naar wat er nodig is? Zij geven ook bijles op het Lely Lyceum in Zuidoost, dus we zijn eigenlijk hetzelfde aan het doen. Ik wil graag weten wat zij nodig hebben van Witteveen+Bos. Wat kunnen wij betekenen in de opgaven die zij zien? We gaan nader onderzoeken hoe wij kunnen samenwerken op het vlak van gelijkere kansen in de samenleving en het onderwijs.”
Annoesjka merkt op: “Tijdens de gesprekken tussen de stichtingen en de ingenieursbureaus van de ConsulTable merkte je het ongemak bij alle partijen. De verhoudingen zijn nog niet gelijkwaardig, maar je wilt juist van liefdadigheid naar co-creatie. Hoe breek je daar doorheen?”
Richard: “Door met elkaar te bedenken waaraan je wilt bijdragen. Het onderwerp Social Return kan ons helpen om de omgeving niet alleen te zien als stakeholder, maar veel meer te kijken naar: Wat is onze positie in het bijdragen aan nieuwsgierigheid op scholen en een stukje onderwijs? Het is best moeilijk om die vertaling te maken. Hoe ver ga je?”
“Waarom is het belangrijk dat ingenieursbureaus dit oppakken?” vraagt Annoesjka aan Richard. Hij antwoordt: “We moeten sowieso kinderen en jongeren enthousiasmeren voor onze sector. We hebben nieuwe technische studenten hard nodig voor de grote maatschappelijke opgaves. Er is op dit moment zo veel werk en het aantal studenten neemt nog steeds af. We kunnen het dreigende tekort onvoldoende aanvullen met goede medewerkers. We moeten kinderen op jeugdige leeftijd enthousiasmeren: laten zien wat we doen en waarom dat zo leuk is. Èn we moeten mensen een echte kans bieden op werk. Deze opgave kunnen we mede invullen via onze pijlers onderwijs en werk.”
“Laten we dat met elkaar doen, want we hebben dit met ingenieursbureaus samen te doen. Wij maken de buitenruimte. We halen bij bewoners wensen en behoeftes op, maar het gaat verder dan dat. De samenleving maken we samen. Social Return is een mooie hefboom als we dit doen in het belang van het kind en gebruikers van de buitenruimte. Als je iets doet voor de maatschappij dat niet in jouw belang is, dan ben je goed bezig. Veel van onze medewerkers die goed zijn in wiskunde vinden het heel leuk om bijles te geven of een klas enthousiast te vertellen over de infrastructuur van Nederland.”
Een andere organisatie in Amsterdam die zich inzet voor kinderen, is Stichting Studiezalen. Deze stichting is opgericht door Adbelhamid Idrissi en is sinds 2010 actief in de kwetsbaarste wijken van Amsterdam en Zaandam. Bojana Duovski heeft de stichting verder geprofessionaliseerd. “Talenten zijn gelijk verdeeld, maar kansen niet”, zegt zij. Hun missie is: Ieder kind een goede nachtrust en ieder kind gelijke kansen bieden. Ze geven holistische ondersteuning aan kinderen en hun ouders bij schoolwerk, life coaching en een supermarkt waar ouders gratis boodschappen kunnen doen. Bedrijven kunnen een partnership aangaan met Stichting Studiezalen. Waaronder bedrijven die een Social Return-verplichting bij de gemeente Amsterdam, die ook actief betrokken is bij de stichting.
Verder hebben Stichting Studiezalen en uitzendbureau Olympia samen een sociaal uitzendbureau opgezet: WinClusief. Met als doel mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt intensief begeleiden en gerichte ontwikkelmogelijkheden aanbieden. Zodat deze mensen hun kennis vergroten en hun competenties en vaardigheden versterken.
Sinds juni 2024 werkt de gemeente Amsterdam samen met WinClusief en Stichting Studiezalen aan Social Return. De gemeente vraagt haar opdrachtnemers om naast de uitvoering van de opdracht ook een sociale bijdrage te leveren. Dit betekent dat opdrachtnemers die deelnemers van Studiezalen werk bieden, dit als invulling van Social Return kunnen opvoeren bij de gemeente. Ook kunnen zij een bijdrage leveren aan de activiteiten van Studiezalen door het aanschaffen van een Vriendenvoucher of door het bieden van kennis, expertise of vrijwilligerswerk.
[Bron: LinkedIn-pagina van Amsterdam Impact]
Een van die opdrachtnemers is RPS Nederland. Algemeen Directeur en lid van de ConsulTable Reinoud van Oosten vertelt: “Ik ben samen met een collega bij een lunchbijeenkomst geweest die Stichting Studiezalen regelmatig organiseert voor bedrijven. Ik vond hun verhaal erg inspirerend. Het was ook interessant om de andere bedrijven te ontmoeten. We leggen nu de laatste hand aan een 3-jarig partnership met Stichting Studiezalen. Zodat we niet overal een beetje doen, maar 1 initiatief structureel ondersteunen bij het bereiken van haar doelstellingen. We gaan Studiezalen op verschillende manieren ondersteunen: financieel, met middelen en met kennisoverdracht en begeleiding door onze medewerkers. Onze medewerkers gaan bijvoorbeeld jongeren meenemen op excursies naar projecten of huiswerkbegeleiding geven. De stichting is hier erg blij mee, want ze hebben in hun netwerk niet veel technische bedrijven die structureel meehelpen. Zo draagt RPS ook bij om voor de langere termijn de instroom van jongeren in de technische sector te stimuleren.”
Annoesjka: “Samen met de stichtingen concluderen we dat we elkaar beter moeten leren kennen en moeten blijven ontmoeten om vertrouwen in elkaar te krijgen en tot grotere sociale impact te komen. Dat gaat het beste door gezamenlijk kleine activiteiten te organiseren en vanaf daar verder te bouwen. Dus geen liefdadigheid, maar náást elkaar gaan staan en samenwerken. Zorg dat je elkaar structureel ontmoet, en van het een komt het ander. Wanneer je eenmaal een relatie hebt opgebouwd, is er meer te vinden om te doen. Als het echt co-creatie is, kom je op mooiere ideeën, waar je allebei iets aan hebt.”
Tot slot deelt Richard een aantal tips voor andere ingenieursbureaus die iets willen bijdragen op sociaal-maatschappelijk vlak:
Meer weten?
Wilt u op de hoogte gehouden worden zodra er een nieuw artikel op de website verschijnt? Schrijf je dan in voor de nieuwsbrief.